Consumentenrecht (1): de rechten van de consument. (door: mr. F.G.G. Franssen)

Wanneer is er sprake van een gebrek?

Van een gebrekkig product ofwel non-conformiteit (juridisch term voor gebrek) is sprake als het product niet beantwoord aan de overeenkomst. Dit is het geval als het product niet de eigenschappen bezit die de koper, mede gelet op de aard van het product en de mededelingen die de verkoper over het product heeft gedaan, op grond van de koopovereenkomst mocht verwachten. De koper mag in ieder geval verwachten dat het product de eigenschappen bezit die voor normaal gebruik noodzakelijk zijn. Tevens mag de koper verwachten dat het product de bijzondere eigenschappen bezit die uitdrukkelijk tussen koper en verkoper zijn overeengekomen.

Op de koper rust de plicht om binnen een bekwame termijn, nadat hij het gebrek heeft ontdekt of had behoren te ontdekken, de verkoper in kennis te stellen van het feit dat het product niet beantwoord aan de overeenkomst. Bij een consumentenkoop is een kennisgeving binnen een termijn van twee maanden na ontdekking in ieder geval tijdig.

In de regel rust op de schouders van de koper de bewijslast van de stelling dat de afgeleverde zaak niet beantwoordde aan de overeenkomst. Het risico van het geleverde product gaat immers over op de koper bij aflevering. Bij consumentenkoop geldt nog een aanvullende regel indien het product wordt bezorgd door de verkoper of een door hem aangewezen vervoerder. In een dergelijk geval gaat het risico pas over op de koper als het product is bezorgd. Om de consument qua bewijslastverdeling enigszins tegemoet te komen bepaalt de wet, dat bij een consumentenkoop wordt vermoed dat het afgeleverde product niet beantwoord aan de koopovereenkomst indien de afwijking van het overeengekomene zich binnen een termijn van zes maanden na aflevering openbaart, tenzij de aard van de zaak (bijvoorbeeld bederfelijke levenswaren) of de aard van de afwijking zich daartegen verzet (bijvoorbeeld als afwijking is ontstaan door toedoen koper). De consument wordt dus de eerste 6 maanden beschermd.

Op de verkoper rusten een aantal verplichtingen indien eenmaal is vastgesteld dat het product niet beantwoord aan de overeenkomst. Het handelt zich om de navolgende verplichtingen:

  1. aflevering van het ontbrekende deel 
  2. herstel 
  3. vervanging

Ad 2

De koper heeft recht op herstel, mits de verkoper hier redelijkerwijs aan kan voldoen. In dit verband dient dus te worden beoordeeld of herstel in bedrijfseconomisch opzicht van de verkoper kan worden gevergd. De kosten van herstel dienen in redelijke verhouding te staan tot de waarde van het product. De verkoper is niet verplicht om de koper een soortgelijk product te lenen tijdens de herstelperiode.

Ad 3

 De koper heeft recht op vervanging als:

  1. de afwijking van het overeengekomene vervanging rechtvaardigt;
  2. de koper als zorgvuldig schuldenaar voor het product heeft gezorgd; 

Ten aanzien van herstel en vervanging geldt bij consumentenkoop nog de aanvullende voorwaarde dat een koper geen recht heeft op vervanging en herstel indien dat onmogelijk is of van de verkoper niet kan worden gevergd. Wederom dient de vraag of herstel of vervanging van de verkoper kan worden gevergd te worden beantwoord aan de hand van de navolgende maatstaf. Hoe staan de kosten van herstel en vervanging in verhouding tot de kosten van een ander recht of een andere vordering.

De verkoper is verplicht om de hierboven omschreven verplichtingen binnen een redelijke termijn na te komen en zonder overlast voor de koper. Er geldt geen wettelijk voorgeschreven termijn. De termijn en de mate van overlast zijn mede afhankelijk van de aard van de zaak en het bijzondere gebruik dat bij overeenkomst is overeengekomen. Indien de koper niet binnen redelijke termijn nadat hij door de koper daartoe schriftelijk is aangemaand, aan zijn verplichting tot herstel voldoet, is de koper gerechtigd het product op kosten van de verkoper door een derde te laten herstellen.

Op het moment dat herstel en vervanging onmogelijk zijn of van de verkoper niet gevergd kunnen worden, dan wel de verkoper niet binnen een redelijke termijn en zonder overlast voor de koper tot aflevering van het ontbrekende, herstel of vervanging is overgegaan, is de koper bevoegd de koopovereenkomst te ontbinden of de prijs te verminderen in evenredigheid met de mate van afwijking van het overeengekomene. Ontbinding is toegestaan, tenzij er slechts sprake is van een geringe tekortkoming, in welk geval een ontbinding met al haar gevolgen niet is gerechtvaardigd. Ontbinding heeft geen terugwerkende kracht en heeft tot gevolg dat de koper het product moet retourneren en op zijn beurt moet de verkoper de koopsom aan de koper retourneren.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s